Sancharapriya

ಮುದುಗಲ್ ಕೋಟೆಯ ಒಂದು ಸಾಹಸಮಯ ಪ್ರವಾಸ:

ರಾಯಚೂರು ಜಿಲ್ಲೆಯ ಲಿಂಗಸಗೂರು ತಾಲ್ಲೂಕಿನಲ್ಲಿರುವ **ಮುದುಗಲ್ ಕೋಟೆ** ಇತಿಹಾಸಾಸಕ್ತರನ್ನು ಮತ್ತು ಪ್ರವಾಸಿಗರನ್ನು ತನ್ನತ್ತ ಸೆಳೆಯುವ ಒಂದು ಅದ್ಭುತ ತಾಣ. ವಿಜಯನಗರ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯ ಮತ್ತು ಬಹಮನಿ ಸುಲ್ತಾನರ ನಡುವಿನ ಭೀಕರ ಯುದ್ಧಗಳಿಗೆ ಸಾಕ್ಷಿಯಾದ ಈ ಕೋಟೆಗೆ ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ಭೇಟಿ ನೀಡುವ ಅವಕಾಶ ನನಗೆ ಸಿಕ್ಕಿತು. ಆ ರೋಮಾಂಚಕ ಪ್ರವಾಸದ ಅನುಭವ ಇಲ್ಲಿದೆ.

### ## ಮುಂಜಾವಿನ ಪಯಣ ಮತ್ತು ಮೊದಲ ನೋಟ

ನಾವು ಮುದುಗಲ್ ಪಟ್ಟಣವನ್ನು ತಲುಪಿದಾಗ ಸೂರ್ಯನಿನ್ನೂ ಉದಯಿಸುತ್ತಿದ್ದ. ಬೆಳಗಿನ ಮಂಜಿನಲ್ಲಿ ದೂರದಿಂದಲೇ ಕಾಣುವ ಕಲ್ಲಿನ ಕೋಟೆಯ ಬೃಹತ್ ಗೋಡೆಗಳು ಯಾವುದೋ ಹಳೆಯ ಕಾಲಕ್ಕೆ ನಮ್ಮನ್ನು ಕರೆದೊಯ್ಯುವಂತೆ ಭಾಸವಾಯಿತು. ಕೋಟೆಯ ಮುಖ್ಯ ದ್ವಾರವನ್ನು ತಲುಪುತ್ತಿದ್ದಂತೆ, ಅದರ ಬೃಹತ್ ಗಾತ್ರ ಮತ್ತು ಶತ್ರುಗಳನ್ನು ತಡೆಯಲು ನಿರ್ಮಿಸಿದ ಅಂಕುಡೊಂಕಾದ ರಸ್ತೆಗಳು ಆ ಕಾಲದ ಯುದ್ಧ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನಕ್ಕೆ ಕನ್ನಡಿ ಹಿಡಿದಂತಿದ್ದವು.

### ## ಕೋಟೆಯ ಅದ್ಭುತ ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪ

ಮುದುಗಲ್ ಕೋಟೆಯ ವಿಶೇಷತೆಯೆಂದರೆ ಇಲ್ಲಿ ಕಾಣಸಿಗುವ ಹಿಂದೂ ಮತ್ತು ಇಸ್ಲಾಮಿಕ್ ಶೈಲಿಯ ಸಮ್ಮಿಶ್ರ ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪ. ಕೋಟೆಯ ಒಳಗೆ ಹೆಜ್ಜೆ ಇಡುತ್ತಿದ್ದಂತೆ ನಮಗೆ ಕಂಡುಬಂದದ್ದು:

* **ವಿಶಾಲವಾದ ಕಂದಕ:** ಕೋಟೆಯ ಸುತ್ತಲೂ ಶತ್ರುಗಳು ಸುಲಭವಾಗಿ ಒಳಬರದಂತೆ ಆಳವಾದ ಕಂದಕವನ್ನು ತೋಡಲಾಗಿದೆ. ಒಂದು ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಇಲ್ಲಿ ಮೊಸಳೆಗಳನ್ನು ಸಾಕಲಾಗುತ್ತಿತ್ತಂತೆ!

* **ಬೃಹತ್ ಬುರುಜುಗಳು ಮತ್ತು ಫಿರಂಗಿಗಳು:** ಕೋಟೆಯ ಮೇಲಿರುವ ಬೃಹತ್ ಬುರುಜುಗಳ ಮೇಲೆ ಇಂದಿಗೂ ಹಳೆಯ ಕಾಲದ ಫಿರಂಗಿಗಳನ್ನು ಕಾಣಬಹುದು. ಇಲ್ಲಿ ನಿಂತು ನೋಡಿದರೆ ಇಡೀ ಮುದುಗಲ್ ಪಟ್ಟಣದ ಸುಂದರ ನೋಟ ಕಣ್ಣಿಗೆ ಕಟ್ಟುತ್ತದೆ.

* **ರಾಯರ ಕೋಟೆ ಮತ್ತು ಅರಮನೆಯ ಅವಶೇಷಗಳು:** ಒಳಭಾಗದಲ್ಲಿ ಅರಮನೆಯ ಹಾಳಾದ ಗೋಡೆಗಳು, ಕಾವಲುಗಾರರ ಕೊಠಡಿಗಳು ಇತಿಹಾಸದ ವೈಭವವನ್ನು ಸಾರುತ್ತವೆ.

### ## ಕೋಟೆಯೊಳಗಿನ ಧಾರ್ಮಿಕ ಸಾಮರಸ್ಯ

ಮುದುಗಲ್ ಕೇವಲ ಯುದ್ಧದ ಭೂಮಿಯಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲ, ಅದು ಸಾಮರಸ್ಯದ ಸಂಕೇತವೂ ಹೌದು. ಕೋಟೆಯ ಆವರಣದಲ್ಲಿ ಹಳೆಯ ಆಂಜನೇಯ ಸ್ವಾಮಿ ದೇವಿಲಯ ಮತ್ತು ಶಿವನ ದೇವಸ್ಥಾನಗಳಿವೆ. ಇದೇ ಕೋಟೆಯ ಮತ್ತೊಂದು ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಬಹಮನಿ ಶೈಲಿಯ ಮಸೀದಿ ಮತ್ತು ದರ್ಗಾಗಳೂ ಇವೆ. ಇವೆಲ್ಲವನ್ನೂ ನೋಡುತ್ತಾ ಸಾಗುವುದು ಒಂದು ವಿಶಿಷ್ಟ ಅನುಭವ.

### ## ಇತಿಹಾಸದ ಮೌನ ಮತ್ತು ಇಂದಿನ ಸ್ಥಿತಿ

ಬುರುಜಿನ ಮೇಲೆ ನಿಂತು ತಂಪಾದ ಗಾಳಿಯನ್ನು ಆಸ್ವಾದಿಸುತ್ತಾ, ಕಲ್ಲುಗಳ ಮೇಲೆ ಕೈಯಿಟ್ಟಾಗ ಒಂದು ಕ್ಷಣ ಮೈ ರೋಮಾಂಚನಗೊಂಡಿತು. ಇದೇ ಜಾಗದಲ್ಲಿ ಎಷ್ಟೋ ಸೈನಿಕರು ಕಾವಲು ನಿಂತಿರಬಹುದು, ಎಷ್ಟು ಯುದ್ಧದ ರಣಕಹಳೆಗಳು ಮೊಳಗಿರಬಹುದು! ಆದರೆ ಇಂದು ಆ ಎಲ್ಲಾ ಗದ್ದಲಗಳೂ ಮಾಸಿ, ಕೇವಲ ಇತಿಹಾಸದ ಮೌನ ಮಾತ್ರ ಅಲ್ಲಿ ಉಳಿದುಕೊಂಡಿದೆ.

> **ಪ್ರವಾಸಿಗರಿಗೆ ಒಂದು ಸಣ್ಣ ಸಲಹೆ:** ಕೋಟೆಯು ತುಂಬಾ ವಿಶಾಲವಾಗಿದ್ದು, ಅನ್ವೇಷಿಸಲು ಸಾಕಷ್ಟು ನಡಿಗೆಯ ಅಗತ್ಯವಿದೆ. ಹಾಗಾಗಿ ಉತ್ತಮ ನಡಿಗೆಯ ಪಾದರಕ್ಷೆಗಳು ಮತ್ತು ಕುಡಿಯುವ ನೀರನ್ನು ಜೊತೆಯಲ್ಲಿಟ್ಟುಕೊಳ್ಳುವುದು ಒಳಿತು.

### ## ಪ್ರವಾಸದ ಮುಕ್ತಾಯ

ಸಂಜೆ ಸೂರ್ಯ ಮುಳುಗುವ ಹೊತ್ತಿಗೆ ನಾವು ಕೋಟೆಯಿಂದ ಹೊರಬಂದೆವು. ಕತ್ತಲಾಗುತ್ತಿದ್ದಂತೆ ಕೋಟೆಯ ಗೋಡೆಗಳ ಮೇಲೆ ಬೀಳುವ ಸೂರ್ಯನ ಕೊನೆಯ ಕಿರಣಗಳು ಆ ಜಾಗಕ್ಕೆ ಮತ್ತಷ್ಟು ಗಾಂಭೀರ್ಯವನ್ನು ತಂದುಕೊಟ್ಟಿದ್ದವು. ಇತಿಹಾಸದ ಪುಟಗಳನ್ನು ಕಣ್ಣಾರೆ ಕಂಡು ಬಂದ ತೃಪ್ತಿ ನಮ್ಮದಾಗಿತ್ತು. ನೀವು ವಿಜಯನಗರದ ಇತಿಹಾಸ ಮತ್ತು ಕೋಟೆಗಳ ಪ್ರೇಮಿಗಳಾಗಿದ್ದರೆ, ಮುದುಗಲ್ ಕೋಟೆ ಖಂಡಿತವಾಗಿಯೂ ನೀವು ಭೇಟಿ ನೀಡಲೇಬೇಕಾದ ಸ್ಥಳ.